Region Slawonia i Baranja

Region Slawonia i Baranja

Sen rowerowy pośród pól i idyllicznych rzek połączenie równiny, wzgórz i malowniczych miejscowości

Malownicze wioski, przestrzenie pól uprawnych oraz zielone winnice na stokach, to krajobraz Slawonii, Baranji i Zachodniego Srijemu, podobnie jak tańce ludowe – kolo, bećarac, dźwięk mandoliny, pięknie haftowane, tkane i przyozdobione dukatami kobiece stroje ludowe czy kolorowo zdobione, wełniane płaszcze, pochodzące od slawońskiego wojskowego munduru pograniczników z początku XVIII wieku, buty i obowiązkowy slawoński (šokački) kapelusz - to dodatki do męskiego stroju ludowego.

 

Region ten składa się z pięciu żupanii oraz pięciu centrów miejskich: Osijek, Vukovar, Slavonski Brod, Požega i Virovitica.

Ivo Biočina

W dwóch miastach znajdują się największe budowle fortyfikacyjne kontynentalnej Chorwacji – barokowe twierdze na samym brzegu rzeki. Slavonski Brod to ta na rzece Savie – Twierdza Brod, a Osijek na rzece Dravie – osjecka Tvrđa.

Z rowerowego punktu widzenia, Osijek jest slawońskim miastem rowerów. Tutaj poczujesz się jak „król na rowerze”.  Miasto oferuje najwięcej kilometrów tras rowerowych i naprawdę najlepiej zwiedzić je na rowerze. Jest harmonijnym połączeniem barokowego centrum miejskiego i twierdzy wojskowej z początku XVIII wieku, która nadaje mu szczególną elegancję. Osjecka promenada nad Dravą jest drogą dla rowerów na całej swojej długości. Można nią dojechać aż do promu „Kompa” na Dravie, przez rzekę do ogrodu zoologicznego, a z powrotem przez jeden z dwóch mostów, podziwiając dodatkowo najpiękniejszy widok na miasto.

 

Niedaleko Osijeka znajduje się Park Przyrody Kopački rit, jedna z największych nizin zalewowo-bagiennych w Europie. Przez ten niezwykle atrakcyjny park najlepiej przejechać rowerem, szukając licznych kanałów i jezior pełnych ptaków, z których park jest znany, i który znajduje się wśród największych atrakcji transgranicznego rezerwatu biosfery UINESCO Mura -–Frava – Dunaj. Po nasypie, wzdłuż kanału łączącego jezioro Veliki Sakadaš i rzekę Dravę, można na rowerze trekkingowym lub górskim, po dość dobrej jakości bitej drodze, zrobić pętlę łączącą Park Przyrody i miasto Osijek. 

 

Ponieważ w Kopačevo można przenocować na kempingu lub w gospodarstwie agroturystycznym, a w Centrum dla odwiedzających Park Przyrody można wynająć rowery, po nasypach rzeki i drogach przyjemnie jest wyruszyć na wycieczkę do lasu i ogrodu zamku Tikveš (11,5 km) albo jeszcze nieco dalej (około 6 km) do Domu w przyrodzie Zlatna Greda z hostelem i restauracją oraz parkiem linowym. Stąd z Osijeku prowadzi również Międzynarodowa trasa rowerowa Panońska trasa pokoju do Somboru, której długość wynosi 75 km.

Ivo Biočina

Piękno Baranji tworzą także świetne wina z nasłonecznionych stoków Banskiej kosy. Z uwagi na niezwykły widok „morza” zielonych winnic, należy obowiązkowo wjechać rowerem z Karanca na najwyższy szczyt Kamenjak (244 m), skąd sceneria malowniczych winnic zapiera dech w piersiach! W pobliskim Belim Manastirze warto odwiedzić Centrum Etnologiczne dziedzictwa Baranji, w którym prezentowane jest materialne i niematerialne dziedzictwo kulturowe grup etnicznych Baranji od końca XIX do połowy XX wieku. Jest ono najlepszym początkiem wycieczki po zachowanych, malowniczych wioskach w urodzajnej w wino Banskiej kosie.

Przez Slawonię i Baranję przebiega chorwacki odcinek EuroVelo 6 – Dunajskiej trasy rowerowej. Ma długość 138 kilometrów. Wchodzi do Chorwacji na przejściu granicznym Duboševica w Baranji, a wychodzi przez przejście graniczne Ilok. Jest szczególnie ciekawy i wart odwiedzenia ze względu na to, że przebiega przez malownicze tereny Baranji z Parkiem Przyrody Kopački rit i miasto rowerowe Osijekom, ujście Dravy do Dunaju w Aljmašu, Erdutski obszar winny oraz szczególnie wartościowe i piękne EDEN – kierunki turystyki kulturowej Vukovar – Vučedol – Ilok.

 

W Vukovarze, na brzegach Dunaju, znajduje się zamek Eltz, jedno z najważniejszych dzieł barokowo - klasycystycznej architektury kontynentalnej Chorwacji z połowy XVIII wieku. Obok niego w Vukovarze znajduje się również najpiękniejsza ekspozycja muzealna o niedostatecznie znanej, a nadzwyczaj ważnej kulturze światowej ery miedzi (3 tysiące lat przed naszą erą) nazywanej Vučedolską kulturą. W pobliskich Vinkovcach można przejechać rowerem po trzech trasach rowerowych – niebieskiej trasie Borinci (19 km), czerwonej Bosut (15 km) i żółtej Sopot (21 km) opisanych i zilustrowanych są na mapie dostępnej w centrum turystycznym.

 

Aby rozpocząć idylliczną przejażdżkę, należy udać się żółtą trasą z Mostu Bosutskiego do centrum miasta, a następnie przejechać po 3- kilometrowej promenadzie nad rzeką Bosut, obok Krnjaša z domem rodzinnym pisarza Ivana Kozarca, gdzie można zobaczyć, jak wyglądało życie w mieście na początku XX wieku i dalej do miejsca wycieczek Sopot z lokalizacją archeologiczną. Trasa rowerowa prowadzi dalej do Rokovac, gdzie można się posilić i odpocząć nad Bosutem i tą samą drogą wrócić wzdłuż brzegu Bosutu (około 14 km). Z miasta Vinkovci prowadzi również oznakowana Srijemska trasa rowerowa będąca pętlą (98 km), po drogach asfaltowych przez Rokovce, Cernu, Gradište, Županję (nad Savą), Bošnjaki, Vrbanję, Otok, Privlakę i Mirkovce. Trasa przebiega przez atrakcyjny obszar ograniczony Savą, gdzie siedem rzek zasila Spačvę, jeden z największych, w pełni dębowych lasów w Europie.

Ivo Biočina

Đakovo słynie z Państwowej Ergeli Đakovo z tradycją liczącą 510 lat i 210-letnią tradycją hodowli lipicanerów oraz z neoromańskiej Đakovackiej katedry świętego Piotra z połowy XIX wieku. Miłośnicy jazdy górskiej będą musieli wyjechać z miasta i udać się do pobliskiego Jeziora Borovik, wokół którego oznakowana jest pętla MTB Borovik - Vuka (29 km) w większości po szutrze.

Jeżeli pojedziemy bardziej na zachód do Bike & Wine Żupanii Požesko-slawońskiej, z barokowego centrum miasta Požega, zaraz nad rzeką Orljavą, można pojechać pętlą w kierunku Parku Przyrody Papuk. To wielka wartość przyrodnicza, która stanowi o pięknie tych obszarów - jedyna góra równinnej Slawonii (Ivačka glava, 954 m) i jedyny geopark w Chorwacji na liście Global Geopark UNESCO. Centrum dla odwiedzających z Placem Geoparków Świata i kemping Duboka znajdują się w Velikiej, jednocześnie świetnym miejscu na rozpoczęcie wycieczek do Lasoparku Jankovac ze szlakiem edukacyjnym (2,3 km).

 

Z Velikiej dobrze jest zaplanować odwiedziny sąsiedniego miasta Kutjevo, miasta graševiny z zamkiem i piwnicami winnymi z początku XVIII wieku. Trasa rowerowa graševiny (18 km) prowadzi po asfalcie i szutrze przez same winnice i jest świetną okazją do podziwiania niezapomnianych widoków z południowych, urodzajnych stoków Papuku i jazdy wzdłuż znanych winnic i winiarni jak Krauthaker, Enjingi i Sontacchi.

 

W Slavonskim Brodzie obowiązkowym miejscem, które należy odwiedzić jest monumentalna twierdza brodskanajwiększy zabytek kontynentalnej Chorwacji, z jedynym w swoim rodzaju Muzeum Tambury. Następnie z Rynku Głównego – Korzo warto pojechać wzdłuż rzeki Savy i Splavarki i podążać pętlą (48 km) po drogach asfaltowych przez Trnjanske Kute do Oprisavaca i agroturystyki Dom dziadka Tunja, gdzie znajduje się pastwisko zalewowe, chroniony krajobraz Gajna, na którym swobodnie wypasane jest bydło. Powrót do miasta przez malownicze i zadbane wioski nad rzeką Savą, jak Klakar, Donja i Gornja Bebrina oferuje jeszcze dodatkowe przyjemności w pięknej i innej Slawonii nad Savą!

 

Miejscem, gdzie równina posavska przechodzi w zalesione, południowe zbocza Psunja jest miasto Nova Gradiška z okolicami. Po pętli rowerowej Franjo Belar – Dida (19 km) przez urodzajną górę Slavča, jednocześnie również piękny punkt widokowy na Posavinę, schodzi do Cernika z pięknym klasztorem franciszkańskim i kościołem św. Piotra. Później można zobaczyć miejscowości Giletinci i Cernička Šagovina, malownicze wioski poniżej Psunja i następnie pojechać dalej leśną i szutrową drogą przyjemnie w dół do Mašići i wrócić do miasta.

Dla miłośników rowerów górskich (MTB) atrakcyjne jest Schronisko górskie Omanovac nad Pakracem na górze Psunju, do którego również można dojechać drogą. Schronisko jest niezwykłym punktem widokowym na cały region pakracko-lipicki i dolinę rzeki Pakry, a wszystko to z wysokości 655 metrów nad poziomem morza. Niedaleko schroniska zbudowano Bike Park Psunj i trasę XC Kuna o długości 10 km.

Cały kierunek Lipik Pakrac pokryty jest Trasą lipicanerów i kuny. Trasa ma długość 98 km dróg oznakowanych drogowskazami, tablicami informacyjnymi i mapami. Łączy różne kierunki, oferuje doświadczenie dla miłośników wycieczek pieszych, rowerowych i konnych z bardzo dobrze wyposażonymi miejscami na odpoczynek.

 

Żupanię Viroviticko – podravską w sensie rowerowym charakteryzuje rzeka Drava z chronionym krajobrazem Križnica niedaleko do Pitomačy. Z drugiej strony, poza doliną rzeki, pod względem rowerowym, atrakcyjne są również tereny górzyste z miejscowościami poniżej północnych stoków Parku Przyrody Papuk - Orahovica, Slatinski Drenovac, Čačinci, Voćin i Slatina oraz miejscowości poniżej bogatej w winnice Bilogory - Špišić Bukovica, Vukosavljevica, Turnašica, Velika Črešnjevica i Grabovnica.

 

Patrząc z logistycznego punktu widzenia, ważnymi na tym terenie miejscami dla rowerzystów są kierunki EDEN - hotel, ergela, gospodarstwo Višnjica w wiosce o takiej samej nazwie, w miejscu dawnej slawońskiej pustelni, hotel dziedzictwo Osada Janković w Kapela Dvorze niedaleko od Viroviticy, jednocześnie także rowerowe centrum informacyjne żupaniji i hostel, centrum informacyjno-edukacyjne Dravska priča w Noskovačkiej Dubravie. Dravskiej idylli najlepiej można doświadczyć na Križnici, niewielkim półwyspie na Dravie, w miejscu, w którym rzeka wije się najbardziej, zaraz przy węgierskiej granicy, a do jazdy służy łagodna i piękna Trasa Dravska i EuroVelo 13 z Pitomačy z Križnicą do Kapela Dvoru i Lukača i dalej przez Budakovac, Kapince i Sopje do Noskovačkiej Dubravy i Čađavicy. Jazda po spojonych drogach w idyllicznym krajobrazie nad Dravą i wiele pięknych widoków można nazwać prawdziwą dravską bajką.

 

Rower zapewnia najlepsze poznanie otoczenia - połączenia slawońskiej urodzajnej równiny i zalesionych pagórków oraz urodzajnych stoków!